วิตามิน และเกลือแร่ มหัศจรรย์แห่งสารอาหาร

 

หากจะกล่าวถึงวิตามินและเกลือแร่นั้น บางคนอาจจะคิดว่าเป็นสารอาหารที่ร่างกายต้องการเพียงน้อยนิด หากขาดไปซักหน่อย จะเป็นไรไป จริงๆแล้ว วิตามินและเกลือแร่นั้น แม้ว่าร่างกายจะต้องการเพียงเล็กน้อยเมื่อเทียบกับสารอาหารหลักชนิดอื่นๆ อย่าง แป้งและน้ำตาล หรือแม้แต่โปรตีน และไขมันก็ตาม แต่วิตามินและเกลือแร่นั้นกลับเป็นสารอาหารที่มีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งต่อการควบคุมการทำงานของระบบต่างๆในร่างกายให้เป็นปกติ ซึ่งแน่นอนว่าการขาดวิตามินและเกลือแร่แม้เพียงเล็กน้อยก็ย่อมจะทำให้ร่างกายเกิดความผิดปกติตามมาได้

ทีนี้คำถามที่จะตามมาก็คือ เราสามารถจะรับวิตามินและเกลือแร่ให้ครบถ้วนได้อย่างไร จริงๆ แล้วผักและผลไม้นั้นจัดว่าเป็นแหล่งของวิตามินและเกลือแร่ชั้นยอด แต่โดยธรรมชาตินั้น ธาตุอาหารทั้งสองจะสลายตัวได้ง่ายจากปัจจัยทางสิ่งแวดล้อม อาทิ แสงแดด การเก็บรักษา ความร้อนจากการปรุงอาหาร หรือแม้แต่อายุของผักหรือผลไม้ ตัวอย่างเช่น โดยปกติแล้วส้มหนึ่งผลจะให้วิตามินซีสูงถึง 100 มก. แต่กว่าที่เราจะทานส้มผลนั้น วิตามินซีก็อาจจะเหลือไม่ถึง 5 มก. หรือการซาวข้าวก็อาจทำให้ปริมาณวิตามินบีลดลงถึงครึ่งหนึ่ง ดังนั้นจึงทำให้การทานผักและผลไม้เพื่อให้ได้วิตามินที่เพียงพอนั้นจำเป็นจะต ้องทานในปริมาณที่สูงมาก

ด้วยเหตุนี้ การรับประทานวิตามินและเกลือแร่เสริมจึงเป็นวิธีหนึ่งที่ทำให้เราได้รับวิตามินและเกลือแร่อย่างเพียงพอในหนึ่งวัน และยังป้องกันการขาดวิตามินและเกลือแร่จากสาเหตุต่างๆ เช่น เด็ก ผู้สูงอายุ หรือผู้ป่วยที่ทานอาหารได้ไม่ครบหรือไม่ถูกต้องตามหลักโภชนาการ ผู้ที่ควบคุมอาหารหรือทานมังสวิรัติ รวมถึงผู้ซึ่งอยู่ในสภาวะที่ต้องการวิตามินและเกลือแร่มากกว่าคนปกติ ได้แก่ ผู้ที่ต้องเผชิญกับความเครียดเป็นประจำ นักเรียน คนทำงาน ผู้ที่สูบบุหรี่ ผู้ที่พักผ่อนน้อย สตรีตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร เป็นต้น

สำหรับการเลือกรับประทานวิตามินและเกลือแร่เสริมเพื่อให้ร่างกายแข็งแรง และช่วยส่งเสริมให้ระบบต่างๆในร่างกายทำงานอย่างเป็นปกตินั้น จำเป็นจะต้องเลือกผลิตภัณฑ์วิตามินที่ประกอบด้วยวิตามินอย่างครบถ้วนทั้ง 13 ชนิด และมีปริมาณวิตามินที่สอดคล้องกับ Recommended Dietary Intakes (RDI) จึงจะช่วยส่งเสริมให้ร่างกายได ้รับวิตามินอย่างถูกต้องและเหมาะสม ในประเทศสหรัฐอเมริกานั้น วารสารแพทยสมาคม (Journal Of American Medical Association) ได้แนะนำให้คนอเมริกันรับประทานวิตามินและเกลือแร่เสริมวันละ1 เม็ด เพื่อสุขภาพที่ดีและยังช่วยลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคต่างๆที่สัมพันธ์กับการขาดวิตามินและเกลือแร่ รวมทั้งโรคที่เกี่ยวข้องกับอนุมูลอิสระอันเนื่องมาจากปฏิกิริยาอ๊อกซิเดชัน (Oxidation) เช่น โรคมะเร็ง โรคหลอดเลือดหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง ตลอดจนความเสื่อมของเซลล์และอวัยวะต่างๆ ภายในร ่างกาย

ด้วยเหตุนี้ การใช้วิตามินและสารธรรมชาติที่เกี่ยวข้องกับปฏิกิริยาอ๊อกซิเดชัน จึงเข้ามามีบทบาทสำคัญต่อคนในปัจจุบันที่ต้องเผชิญกับสภาพแวดล้อมอันเต็มไปด้วยสารพิษ เขม่าควัน ฝุ่นละออง และสารเคมีที่ปนเปื้อนมากับอาหารและน้ำ หรือแม้แต่ความเครียดอันเกิดจากการใช้ชีวิตในสังคมก็ตาม ซึ่งสิ่งเหล่านี้ล้วนบั่นทอนสุขภาพและเป็นต้นเหตุของโรคภัยต่างๆ มากมาย ดังนั้น การรับประทานวิตามินและเกลือแร่จึงเป็นทางเลือกหนึ่งที่ช่วยส่งเสริมให้เรามีสุขภาพที่ดี และสามารถรับมือกับโรคภัยอันเกิดจากสิ่งแวดล้อมที่เราต้องเผชิญในชีวิตประจำวันได้นั่นเอง